Czesław Kiszczak nie żyje. Miał 90 lat

WARSZAWA. 5 listopada zmarł generał Czesław Kiszczak, były premier i minister spraw wewnętrznych, odpowiedzialny za stan wojenny.

Generał Kiszczak, obok gen. Wojciecha Jaruzelskiego, był jedną z najbardziej kontrowersyjnych postaci ostatnich lat. Współarchitekt Okrągłego Stołu był sądzony m.in. w sprawie śmierci 9 górników z kopalni „Wujek”, a także wprowadzenia stanu wojennego. Zmarł w wieku 90 lat, o jego śmierci poinformowała rodzina.

W latach 70. Czesław Kiszczak był najpierw szefem wywiadu wojskowego, później także i kontrwywiadu. W 1981 r. jako generał wojska został szefem MSW – jako bliski współpracownik ówczesnego premiera gen. Jaruzelskiego. Brał udział w organizowaniu stanu wojennego; był członkiem Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego i Biura Politycznego KC PZPR w latach 1986-90.

W lipcu 1989 r. był desygnowany na premiera, ale nie zdołał utworzyć rządu. „Ja za chińskiego boga nie chciałem tworzyć rządu w oparciu o koalicję PZPR-ZSL-SD i paru katolików świeckich – bo to by w Polsce niczego nie zmieniło. Mnie się marzyła wielka koalicja” – mówił później. W rządzie Tadeusza Mazowieckiego miał funkcję wicepremiera i szefa MSW. 6 lipca 1990 r. wycofał się z życia politycznego.

Skazany za stan wojenny
Od lat 90. Czesław Kiszczak był częstym gościem sądów jako oskarżony za swe działania szefa MSW. Najgłośniejszy i najdłuższy był proces o przyczynienie się do śmierci dziewięciu górników z kopalni „Wujek”, zabitych przez ZOMO w pierwszych dniach stanu wojennego w grudniu 1981 r.

W procesie dot. autorów stanu wojennego sąd wymierzył mu karę 2 lat więzienia w zawieszeniu za udział w „zorganizowanym związku przestępczym o charakterze zbrojnym”, który – według IPN – przygotowywał stan wojenny (groziło mu do 8 lat więzienia). Wyrok, po apelacji, został utrzymany.

W kolejnych dwóch procesach z oskarżenia IPN, Czesław Kiszczak został uznany za winnego dyskryminacji wyznaniowej podległych funkcjonariuszy. IPN zarzucał mu także przekroczenie uprawnień przez utrudnianie i kierowanie na fałszywe tory śledztwa w sprawie śmiertelnego pobicia przez milicję Grzegorza Przemyka w 1983 r. Śledztwo zostało później umorzone z powodu przedawnienia karalności.

Kiszczak zeznawał jako świadek w procesie swego byłego zastępcy w MSW, gen. Władysława Ciastonia, oskarżonego o kierowanie zabójstwem ks. Jerzego Popiełuszki w październiku 1984 r. Mówił, że zabójstwo kapelana podziemnej „Solidarności” było prowokacją wymierzoną i w niego, i w gen. Jaruzelskiego. Zabójca księdza, kpt. SB Grzegorz Piotrowski twierdził jednak, że Kiszczak mógł przerwać działania zmierzające do porwania i zamordowania ks. Jerzego.

TVN24/am

• Kraj i Świat