Rak to nie wyrok, musi jednak być wcześnie wykryty

RZESZÓW, PODKARPACIE. Dwukrotnie w ciągu 5 lat wzrosła liczba pacjentów onkologicznych. W 2010 roku na oddziałach szpitalnych leczyło się 955 pacjentów, w roku ubiegłym już 1908.

Rak płuca, rak gruczołu krokowego, nowotwory złośliwe skóry i pęcherza moczowego zabijają mężczyzn. Rak piersi, nowotwór skóry, trzonu macicy i płuc to nowotwory najczęściej trapiące kobiety na Podkarpaciu.

– Coraz więcej zachorowań, ale i coraz więcej środków przeznaczamy na diagnostykę i leczenie raka. W 2015 roku tylko na profilaktykę raka piersi wydaliśmy 4,7 mln zł, a na onkologiczne leczenie szpitalne 116,6 mln zł – mówiła Grażyna Heida, dyrektor POW NFZ w Rzeszowie podczas Międzynarodowego Dnia Walki z Rakiem.

Działają podstępnie często nie dając objawów
Głównym sygnałem ostrzegawczym w raku płuca jest kaszel, a ten jest często lekceważony. Krwioplucie, bóle w klatce piersiowej, duszność, chudnięcie, osłabienie, stany podgorączkowe, pojawiają się dopiero w momencie zaawansowanej choroby, co skutkuje bardzo niskim stopniem przeżywalności – udaje się uratować jedynie 10 do 15 proc. ogółu chorych. Podstawą profilaktyki jest zaprzestanie palenia. Dodatkowo lekarze zalecają wykonywanie regularnych badań kontrolnych – co 2 lata badania RTG klatki piersiowej.

W chorobach nowotworowych skóry do lekarza należy się zgłosić, gdy znamiona barwnikowe zaczynają się zmieniać: powiększają się lub zmieniają kolor. Inne niepokojące cechy to gdy znamię staje się łuskowate, nabrzmiałe, sączące się lub krwawiące, skóra swędzi, jest bolesna lub napięta. Podstawą i jedynym skutecznym leczeniem podejrzanego znamienia jest zabieg chirurgiczny polegający na usunięciu ogniska pierwotnego z odpowiednim marginesem zdrowych tkanek.

Wciągnięcia (skóry, brodawek), zaczerwienienia, pogrubienia, owrzodzenia, guzki, zmiany w węzłach chłonnych to objawy, które charakteryzują raka piersi. Warto pamiętać, że to problem, który dotyczy również panów – na sto zachorowań jedno występuje u mężczyzny. Za główny czynnik ryzyka uważa się wiek – większość zachorowań dotyczy kobiet po 50. roku życia (około 80 proc.). Najprostszą profilaktyką jest samobadanie. Wsparciem podczas diagnozy jest również USG piersi i mammografia.

Według danych Urzędu Statystycznego w Rzeszowie, w 2014 roku chorymi na nowotwory zajmowało się 24 onkologów pracujących na ośmiu oddziałach, które dysponują 298 szpitalnymi łóżkami.

Anna Moraniec

• Rzeszów