Rewitalizacja bez efektów

PODKARPACIE. W 6 skontrolowanych gminach rewitalizacja nie rozpoczęła się wcale, albo przebiegała z dużym opóźnieniem.

Przygotowanie programów rewitalizacji podkarpackich gmin, na skutek popełnianych przy ich tworzeniu błędów, spowodowanych skomplikowanymi procedurami, przebiegało przewlekle – ocenia NIK. W rezultacie weryfikacja w Urzędzie Marszałkowskim trwała nawet do półtora roku. Z funduszy rzędu 5,6 mln zł wykorzystano tylko jedną trzecią całości kwoty.

„Rewitalizacja nie cieszyła się w województwie podkarpackim dużym zainteresowaniem. Powodem był brak zrozumienia jej istoty, ale też niewystarczające doświadczenie zarówno Samorządu Województwa Podkarpackiego, jak i samych gmin. Wynikało to z m.in. z niedługiego czasu obowiązywania uchwalonej w 2015 roku ustawy o rewitalizacji” – czytamy w komunikacie NIK.

W latach 2016 – 2018 w woj. podkarpackim odbyły się trzy edycje konkursu, w którym gminy mogły ubiegać się o pieniądze na przygotowanie lub aktualizację programów rewitalizacyjnych. O środki ubiegało się 108 gmin ale otrzymało je tylko 53 samorządy. Dlatego w gminach wykorzystano tylko 1,8 mln zł, tj. jedną trzecią całości kwoty 5,6 mln zł.

„Chociaż samorząd województwa podkarpackiego podjął różnorodne działania – m.in. szkolenia i konsultacje – służące prawidłowemu opracowaniu przez gminy programów rewitalizacji, to w praktyce miały one problemy z ich właściwym sporządzeniem” – pisze NIK.

Samorządy nie radziły sobie m.in. z uzyskaniem wymaganych opinii, ekspertyz czy opracowaniem analiz i dokumentów, które były potrzebne do przygotowania programów. Dlatego też, sporządzane przez JST dokumenty wymagały licznych korekt i poprawek. Nie było ani jednego wniosku, który został w pierwszej wersji pozytywnie zaopiniowany przez urząd marszałkowski. Część wielokrotnie poprawiano, a niektóre i tak w ostateczności odrzucono. Dwie trzecie gmin  złożyło programy rewitalizacji do weryfikacji, lecz co piąta nie uzyskała wpisu do Wykazu Programów Rewitalizacji Gmin Województwa Podkarpackiego.

NIK zwróciła także uwagę na długotrwały proces weryfikacji i oceny opracowanych przez gminy programów rewitalizacji w urzędzie marszałkowskim. W skrajnych przypadkach weryfikacja zakończona wpisem do wykazu trwała od 427 do 540 dni.

Sam proces rewitalizacji w żadnej z gmin nie przebiegał w pełnym zakresie i terminach określonych w programach. W dwóch nie podjęto żadnych działań na rzecz ich wdrażania, a w trzech kolejnych były one ograniczone. Tylko w jednej (miasto Krosno) rozpoczęto realizację projektów rewitalizacji, gdzie do czasu zakończenia kontroli zrealizowano 4 z 17 zaplanowanych projektów.

Połowa skontrolowanych gmin nie prowadziła monitoringu i ewaluacji programów rewitalizacji. W pozostałych opracowano jedynie karty monitoringu lub sprawozdania. W konsekwencji, w większości skontrolowanych gmin nie osiągnięto żadnych efektów rewitalizacji.

wk

• Region