Brakuje leków dla cukrzyków, bo…łykają je chcący się odchudzić!

Ozempic i Trulicity to leki dla chorych na cukrzycę typu 2. Dzięki nim, pacjenci mają szansę na dłuższe i lepsze życie. Chorzy, którzy mają wskazania do takiej terapii, kupują je z refundacją na NFZ. Jednak często leki te są przepisywane ze zniżką dla osób bez wskazań refundacyjnych, jako preparaty na odchudzanie. Efektem jest brak tych preparatów w aptekach. Oba trafiły już na listę antywywozową, a NFZ kontroluje, czy są przepisywane zgodnie ze wskazaniami refundacyjnymi.

Od początku 2022 r. dostępność obu leków w aptekach spadła o kilkadziesiąt procent. W przypadku Ozempicu mamy do czynienia z 6-krotnym wzrostem wydanych opakowań – z ponad 20 tys. w 2020 r. do ponad 194 tys. w całym ubiegłym roku. W przypadku Trulicity chodzi o blisko 8-krotny wzrost w ciągu 24 miesięcy – z niecałych 44 tys. do ponad 340 tys. opakowań.
– Chęć pozbycia się nadmiernych kilogramów bez motywacji do zmiany stylu życia, szczególnie zwiększenia aktywności ruchowej, często staje się powodem poszukiwania łatwiejszego rozwiązania i sięgania po Ozempic czy Trulicity. Oba leki pozwalają bowiem na spadek masy ciała. Niestety, duże zainteresowanie lekami jest także u młodych i zdrowych osób, które chcą zrzucić kilka zbędnych kilogramów. Stosowanie przez nich tych leków często nie ma żadnego uzasadnienia – mówi prof. Dorota Zozulińska-Ziółkiewicz, prezes zarządu Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego. Tymczasem rosną środki publiczne na refundację obu preparatów. W 2020 r. na refundację Ozempicu NFZ wydał ponad 5 mln zł. Dwa lata później już 32 mln zł, czyli ponad 6 razy więcej. Jeszcze wyższe kwoty Fundusz przeznaczył na refundację Trulicity. Z blisko 6 mln zł w 2020 r. do ponad 42 mln zł w 2022 r. To 7 razy więcej.
Stosowanie obu leków przez osoby, które nie chorują na cukrzycę typu 2, może powodować poważne działania uboczne. Ich lista jest długa. To m.in.: nudności, wymioty, biegunka. Jak podkreślają diabetolodzy, nieznane są długofalowe skutki stosowania leków Ozempic i Trulicity poza wskazaniami rejestracyjnymi, tzn. u osób bez cukrzycy i bez otyłości. Przyjmowanie tych leków tylko po to, aby zgubić nadmierne kilogramy przez osoby z nadwagą, jest niewłaściwe i niebezpieczne. Brak dostępności tych leków dla pacjentów z cukrzycą typu 2 może skutkować przerwaniem terapii i wzrostem zagrażającej zdrowiu hiperglikemii i doprowadzić do przyboru masy ciała. Stwarza też konieczność niezaplanowanych wizyt u lekarza i stosowania alternatywnych rozwiązań, nie zawsze możliwych do realizacji. Zastosowanie w terapii cukrzycy typu 2 analogów GLP-1 zwiększa szansę na dłuższe i zdrowsze życie, ale przez ograniczoną dostępność, szanse te są znacznie mniejsze.

Anna Moraniec

• Kronika Policyjna
• Polecane