Tu umarli uczą żywych

„Program świadomej donacji zwłok” na cele naukowe został ogłoszony podczas otwarcia Zakładu Nauk o Człowieku w 2015 roku, kiedy utworzono na UR kierunek lekarski. To najnowocześniejsze po tej stronie Europy prosektorium – mówił wtedy Aleksander Bobko, rektor UR, na otwarciu zakładu. „HIC MORTUI DOCENT VIVOS” – tu umarli uczą żywych – głosił napis nad wejściem. Wtedy też pierwsi donatorzy deklarowali oddanie ciał na potrzeby nauki.

Do tej pory, akt przekazania zwłok podpisało kilkanaście osób, nie tylko mieszkańców Rzeszowa.

Zgodne z nauką Kościoła

Przechowywanie zwłok w zakładzie anatomii, a później korzystanie z nich podczas zajęć dydaktycznych, nie ma nic wspólnego z bezczeszczeniem ciał. Nie jest to również sprzeczne z nauką Kościoła. Z punktu widzenia akademickiego i medycznego jest niezbędne w procesie dydaktycznym. Nawet najlepszy fantom nie zastąpi natury. Ciało przechowywane jest w specjalnych kontenerach, zanurzone w substancji, która zapobiega uszkodzeniu. Na ludzkim ciele przyszli lekarze mogą pracować maksymalnie pięć lat. Potem zwłoki są kremowane, a uczelnia organizuje pochówek.

Akt przekazania zwłok

Osoba, która chce oddać ciało uczelni, spisuje akt przekazania zwłok i potwierdza go notarialnie. Zaznacza w nim, w jakim obrządku ma się odbyć pochówek, czy życzy sobie ujawnienia swojego imienia i nazwiska, czy chce zachować anonimowość, gdzie ma być złożone ciało po okresie przechowywania w zakładzie anatomii – w rodzinnym grobie czy w grobowcu dla donatorów UR. Co warto podkreślić, wszystkie koszty związane z donacją, od podpisania aktu, przekazania zwłok, po przechowywanie, a następnie organizację pochówku, pokrywa UR, który o pogrzebie informuje tylko osoby wskazane w akcie przekazania zwłok.
Uczelnia zastrzega, że może odmówić przyjęcia ciała, jeżeli stan rozkładu jest zaawansowany, gdy rozpoznano infekcję wirusem HIV lub wirusowego zapalenia wątroby typu C, ze względu na chorobę nowotworową, a ostatnio także z powodu infekcji SARS CoV-2.
Akt przekazania zwłok jest dobrowolny i nieodpłatny, nie może być źródłem korzyści majątkowych ani dla donatora, ani osób wykonujących jego wolę po śmierci.
W tym roku, UR po raz pierwszy organizuje uroczystość, podczas której uczelnia i studenci medycyny pożegnają ciała donatorów. Ceremonia odbędzie się w piątek, 28 października, o godz. 14, w auli Zakładu Anatomii przy ul. Leszka Czarnego. W uroczystości wezmą udział: przedstawiciele władz uczelni, pracownicy naukowi, studenci oraz krewni dwójki donatorów. Będzie też panel dyskusyjny z udziałem etyka, prawnika i księdza. Na koniec, studenci złożą kwiaty przed urnami. W ceremonii może wziąć udział każdy. Pogrzeby na cmentarzu odbędą się w innym terminie.

Anna Moraniec

• Polecane
• Rzeszów