Lekarze alarmują: – Pacjent może stać się zakaźny!

PODKARPACIE. Dobrze działający program leczenia HIV i AIDS zaczął w tym roku poważnie szwankować.

Na rynku aptecznym jest ogromny kłopot z dostępem do leków dla chorych zakażonych wirusem HIV. Powód? Część firm farmaceutycznych w ogóle nie przystąpiła do przetargów. Lekarze i pacjenci boją się, że wkrótce nie będzie można kontynuować skutecznego leczenia i będą konieczne jego zmiany. A  każda zmiana leczenia może prowadzić do zwiększenia działań niepożądanych u pacjentów, ale również obniżenia skuteczności terapii, co jest niekorzystne również ze względów epidemiologicznych: pacjent może stać się zakaźny.

Jeszcze wobec nikogo nie przerwano terapii, ale lekarstwa są sprowadzane z innych placówek – mówi Mateusz Liwski z polskiej Fundacji Humanitarnej Res Humanae. Jak dodaje, jedna z firm, aby ratować sytuację związaną z pojawiającymi się brakami wybranych preparatów, przekazała swoje produkty w formie darowizny.

Farmaceutyki zamawiane są przez Zakład Zamówień Publicznych przy Ministrze Zdrowia po otrzymaniu informacji z Krajowego Centrum ds. AIDS w ramach centralnego przetargu.  Co się więc stało? Ministerstwo planowało zmniejszyć wydatki na leczenie w programie zdrowotnym „Leczenie antyretrowirusowe osób żyjących z wirusem HIV w Polsce na lata 2017 – 2021” – w związku z wejściem nowych, tańszych preparatów. Jak tłumaczy wiceminister zdrowia Sławomir Gadomski, ministerstwo chciało mieć możliwość elastycznego reagowania nawet w trakcie roku. I faktycznie w maju – w związku z pojawieniem się tańszych specyfików resort obniżył limit na jednego pacjenta o 30 proc., do ok. 2,1 tys. zł. Firmy uznały jednak, że to zaporowe warunki i… nie przystąpiły do przetargu. Jedna z nich po negocjacjach zgodziła się obniżyć ceny leków w Polsce i jej preparaty są zabezpieczone. Jednak inny koncern produkujący nowoczesny specyfik nie chce zejść z ceny, bo mu się to nie opłaca. Jeszcze inna firma też nie obniżyła ceny o 30 proc., czego od niej oczekiwano. Podobno  byli skłonni zejść ze stawki o 5–10 proc.

Krajowe Centrum ds. AIDS nie chce sprawy komentować, przekonując, że dotychczas nie zdarzyło się, by komukolwiek zabrakło leków czy też zostało przerwane leczenie u pacjentów objętych programem. Natomiast przyznaje, że zdarza się, że pacjenci zamiast na kilka miesięcy otrzymują farmaceutyki na miesiąc. – Sytuacja ta nie zagraża jednak ciągłości terapii w żadnym ośrodku. Postępowania przetargowe prowadzone są przez Zakład Zamówień Publicznych przy Ministrze Zdrowia zgodnie z ustawą – Prawo zamówień publicznych – mówi Maryla Rogalewicz z Krajowego Centrum.

W regionie od wdrożenia badań w roku 1985 do 31 grudnia 2018 r. odnotowano ogółem 437 zakażeń HIV ( w Polsce 23656), w tym u 5 dzieci do lat 15. Odnotowano 82 zachorowania na AIDS ( w Polsce 3657); 38 chorych zmarło ( w Polsce 1408).

Testy w kierunku HIV w województwie Podkarpackim można wykonać anonimowo i bezpłatnie, bez skierowania w Punkcie Konsultacyjno-Diagnostycznym Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Rzeszowie, ul. Wierzbowa 16 (czynny w środy w godzinach od 15.05-18.15 i soboty w godzinach 11.30 – 15.30, tel. 17 852 21 11 lub 513 652 351, mail: pkd.rzeszow@gmail.com).

Anna Moraniec

• Region