Leki z poroża jeleni odbudują zniszczone serce lub rdzeń kręgowy

WROCŁAW, PODKARPACIE. Naukowcy chcą wykorzystać niezwykłe właściwości komórek macierzystych, które odkryli w… porożu jeleni.

Uczeni obiecują, że w ciągu trzech lat na rynku pojawią się żele regenerujące uszkodzoną skórę, błonę śluzową jamy ustnej oraz rogówkę oka. Prowadzą też badania nad lekami regenerującymi m.in. rdzeń kręgowy i serce.

Obecność komórek macierzystych w porożu jeleni odkryli kilka lat temu badacze z wrocławskiego Uniwersytetu Medycznego. Jako pierwsi na świecie użyli ich do regeneracji tkanek i udowodnili, że dzięki nim komórki, które naturalnie się starzeją lub uległy uszkodzeniu wskutek choroby, mogą się odbudować i odmłodzić. Teraz, dzięki 64 mln zł grantu badawczego zespół naukowców, pod kierownictwem prof. Józefa Nicponia z Katedry Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu, rozpoczyna prace nad opracowaniem wyrobów medycznych na bazie tych komórek.

Z embrionów, szpiku lub jelenich poroży
Komórki macierzyste to wielka nadzieja medycyny na całym świecie. Dziś takie komórki produkuje się nie tylko z embrionów, ale też ze szpiku kostnego czy tkanki tłuszczowej. Według prof. Nicponia, komórki macierzyste odkryte w porożu jeleni mają niespotykane właściwości regeneracyjne, bardzo szybko się rozmnażają. W ciągu tygodnia można wyprodukować ich miliardy.

Jeleń zrzuca poroże w marcu, a w sierpniu ma już nowe, odbudowane w całości. – Poroże jelenia to tkanka o niesamowitych właściwościach, przyrasta do 2 centymetrów w ciągu doby (!). Komórki macierzyste pobierane są z nich w okresie, gdy poroże jest jeszcze nieskostniałe. W tym celu zwierzę się usypia i pobiera miękki fragment z tzw. pantu, a potem laboratoryjnie hoduje. Nie znaczy to jednak, że myśliwi uganiają się za zwierzyną w łowiskach. Jelenie na potrzeby badań hodowane są w dwóch fermach – mówi prof. dr hab. Marek Koziorowski z Uniwersytetu Rzeszowskiego, dziekan Zamiejscowego Wydziału Biotechnologii., członek Prezydium Komitetu Biologii Rozrodu PAN.

Kremy już można kupić
Badacze z Wrocławia obiecują, że za mniej więcej trzy lata na rynku pojawią się m.in. preparaty na uszkodzoną skórę: owrzodzenia żylakowate, odleżyny, poparzenia, trądzik czy łuszczycę. Do kupienia będą też wyroby medyczne stymulujące odbudowę włosów oraz wspomagające regenerację i gojenie ran po przeszczepach, a także preparaty regenerujące rogówkę oka oraz wyroby w formie żelu na błony śluzowe jamy ustnej i nosa. Teraz do kupienia są produkty kosmetyczne: kremy i żele odmładzające skórę.

Na leki poczekamy dłużej
W ramach projektu naukowcy będą badać możliwości wykorzystania komórek macierzystych z poroża jeleni w wielu dziedzinach medycyny: m.in. w neurologii (regeneracja uszkodzonego rdzenia kręgowego), kardiologii (regeneracja mięśnia sercowego po zawale), położnictwie (poprawa jakości nasienia i skuteczności sztucznej inseminacji) czy gastroenterologii (leczenie owrzodzeń żołądka). Na leki trzeba będzie jednak poczekać kolejnych kilka, a może nawet kilkanaście lat, ponieważ przed wprowadzeniem na rynek będą musiały przejść testy kliniczne.

Anna Moraniec

• Region